Column van Moniek

 

Tijdens de jamsessie in oktober gebeurde het. De backline (m/v) zat goed in zijn vel, de solisten jamden dat het een lieve lust was, de nummers liepen lekker, maar die eindjes… Menig nummer stierf een stille dood.

Ik dacht terug aan de eerste keer dat ik met Joep van der Burgt, jazzpianist, als duo mocht spelen. Ik luisterde goed naar de intro’s en viel goed getimed in. De schema’s liepen ook vrij aardig, maar wat doet hij daar op het einde? Help… subtiel stilvallen en blijven lachen was mijn manier om er een einde aan te maken. Eenmaal thuis wilde ik het naadje van de kous weten van wat ik had gemist.

Wat blijkt? Er zijn verschillende ‘standaardeindjes’. De meest voorkomende en eenvoudigste is de laatste regel driemaal herhalen. Een ander standaardeindje is de eerste twee maten van de laatste regel drie keer herhalen en eindigen met de laatste twee maten.

Gewapend met nieuwe kennis ging ik voor de revanche. De eindjes gingen goed. Ik blij, ik kan het! Maar na een nummer of tien ging het toch weer mis. Ik hoor de herhaling in de laatste regel en toch sporen wij niet samen. Wat mis ik nu weer? Dat bleek dus een variant te zijn op het tweede ‘standaardeindje’. Maat 1 en 2 van de laatste regel worden driemaal herhaald, maar in de tweede herhaling gaat alles één toon hoger en in de derde herhaling weer terug naar het oorspronkelijke schema. Je moet het maar weten!

En wie bepaalt dan hoe het einde gaat? In geval van Joep en mij is dat heel simpel: ik volg. Als bassist dan. In een grotere samenstelling bepaalt de solist – meestal zanger of blazer – het einde. De backline gebruikt zijn oren en haakt er op in. Soms volgt er nog een laatste afsluitende frase van solist of een backline die niet van stoppen weet en dan drukt de drummer een allerlaatste stempel. BAM! Niet te missen.

Inmiddels ben ik enkele jaren samenspelervaring verder. Luisteren, kijken, luisteren is mijn strategie geworden. En af en toe achteraf vragen “Wat deed jij daar? Ik hoor iets gebeuren, maar ik weet niet wat ik hoor.” Weer een variant erbij.
En wat als het einde toch niet heel strak loopt? Blijven lachen. It’s jazz, Moniek!

Voorbeeld van standaardeindje: Blue Bossa laatste regel driemaal herhalen
Voorbeeld van maat 1 en 2 uit de laatste regel herhalen: Fly me to the Moon

Moniek van de Wiel speelt al lange tijd contrabas tijdens de jamsessies van Jazzworks.
Wil je reageren op deze column: info@bluenotecommunicatie.nl